|
Istanbul Mimarlar odasindan gelen bir e-mail inanilmasi guc bir haber veriyor. Istanbul'un o unlu Haydarpasa Gari halka kapatilip, burada yapilacak Dunya Ticaret Merkezinin bir parcasi olacakmis .IMF ye borc odeme paketi icin gerekli bu ticaret merkezine, yedi tane gok delen dikilince borclarimizi kolayca odeyecekmisiz.Yazida , kisa vadeli cikarlar icin milli kulturumuzun talan edilmesine karsi butun duyarli kisiler mucadeleye cagriliyor.
Haydarpasa Istasyonu 1900 lerin basinda Almanlar tarafindan Barok stilinde yapilmis heybetli bir bina. En buyuk ozelligi ayni zamanda hem bir tren istasyonu hemde vapur iskelesi olmasi.Belkide dunyadaki boyle tek gar-iskele.Binanin iki tarafinda iki buyuk kule. Tam cephesinde de buyuk bir saat. Bu haliyle Haydarpasa , Londradaki "Big Ben" gibi sehrin bir simgesi olmus.
Eski Turk filimlerinde , Anadoludan tahta bavullarla Istanbula gelen filim kahramani, Istanbulun siluetini ilk buradan gorurdu.Filim kahramani trenden inip , o New Yorktaki Central Station'u andiran gari gectimi denize dogru inen basamaklarin onunde Istanbulun muhtesem siluetini gorur ve hayran kalirdi. Tam karsida , mendiregin arkasinda Sarayburnu, Ayasofya ve , Sultanahmet camilerinin minareleri ve Topkapi Sarayi. Daha sagda Karakoy tarafi, Galata kulesinin belli belirsiz silueti. Solunuzda Kadikoy iskelesi ve buraya yolcu tasiyan kayikcilar . En sagda denizin ortasinda beyaz bir inci gibi Istanbulun diger bir simgesi; Kiz Kulesi.
Bir karikaturde gormustum, Anadoludan ramazan vakti Haydarpasaya gelen vatandas , merdivenlerin ustunde hayran hayran Istanbulu seyreder.Hava kararmisdir ve karsi yakadaki camilerin serefeleri arasinda kandillerle yazilmis;" Hos Geldin" yazisini gorur.
- Vay canina, tasi topragi altin koca Istanbul, benim gelecegimi bile biliyor.
der.
Merdivenlerin altinda o cocuklugumuzdan kalma eski vapur iskelesi.Iskelenin on cephesi mavili, yesilli cicek motifli cinilerle kapli. Vapurun iskeleye toslamasini yumusatan koca koca araba lastikleri, dubalarinin arasina sira sira dizilmis. Iskelenin giris kisminda ilk defa 1960 llarda kurulan turnikeler ve hemen yaninda kucuk bir gise. Giseden alacaginiz jetonla on dakikada bir kitadan obursune gecersiniz.Merdivenle iskele arasinda simdilerde taksilerin bekledigi yerde, arka arkaya siralanmis musteri bekleyen birkac fayton. Denize inen merdivenlerin altinda , Kadikoy'e goturecekleri musterileri bekleyen kalyoncular.Ve yuzyildir kiyafetleri degisse bile ugrasilari , cabalari degismeyen o Istanbulun insanlari. Ise giden memur, esnaf, karsi taraftaki liselerde okuyan ogrenciler,askerler, cocuklu kadinlar, gencler, ihtiyarlar. Hep bir telas, hep bir kosusma.
Anadolunun , Istanbula kavustugu ve en az yuz kusur yildir halkin iki kita arsinda gecis yaptigi bu bolgeyi ve Haydarpasa Istasyonunu, orada yasayan insanlarimiza kapamaya kimsenin hakki yok. Biz Turkler hem tarihimizle ovunuruz hemde onun kiymetini bilmeyiz.Siz Ingilterede "Victoria Station" in bir ticaret merkezi haline donusturelecegini dusunebilirmisiniz? Eminim kuruldugundan beri bir peronun yeri bile degistirilmemistir.Ama Victoria Station sanki dun yapilmis gibi bakimlidir.Bizim Haydarpasanin ise yer yer sivalari dokulmus, damindaki kiremitler aktarilmayi bekler hep.
Bence Haydarpasa ve cevresi, Selimiye Kislasi ile, Haydarpasa Lisesi(Bugunku Marmara Universitesi) ile, Kirim Ingiliz mezarligi ile ve Rihtim Caddesindeki cami ve diger tarihi binalari ile , koruma altina alinmasi gereken bir tarih merkezi. Ticaret merkezi yapilacaksa , sehrin buyumeside goz onune alinarak banliyolara kaydirilabilir. Ornegin Pendik, Gebze bolgesi hem arazi hemde Sabiha Gokcen Hava Alanina yakinligi dolayisi ile uygun olabilir.
Ben buradan butun Istanbul ve tarih severlere ve butun sivil toplum kuruluslarina sesleniyorum. Haydarpasa'nin halka kapanmasina ve buranin gokdelenler arasinda kalmis eski bir bibloya donusmesine asla musade etmiyelim.Eger bugun buna olur dersek yarin Sultan Ahmet Meydaninda gok delenleri gorecegimiz gun yakindir.
Cem Ozmeral
|
